Το μνημειακό συγκρότημα του Επταπυργίου, του φρουρίου της ακρόπολης, είναι έργο της βυζαντινής εποχής, της αυτοκρατορικής δυναστείας των Παλαιολόγων (14ος αι.). Το πολυγωνικό φρούριο με τους δέκα πύργους μετασκευάστηκε με ισχυρότερα τείχη, μετά την κατάληψη της πόλης από τους Τούρκους, το 1431. Ο κεντρικός πύργος της εισόδου, σύμφωνα με την επιγραφή, κατασκευάστηκε από τον Τσαούς Μπέη, που ήταν ο πρώτος Τούρκος διοικητής της Θεσσαλονίκης. Στα τέλη του 19ου αιώνα το φρούριο του Επταπυργίου μετατράπηκε σε φυλακές με το τουρκικό όνομα Γεντί Κουλέ, που ήταν διαβόητες για την σκληρότητά τους. Η χρήση του φρουρίου ως φυλακής συνεχίστηκε και επί ελληνικής διοίκησης έως το 1989 που μεταφέρθηκαν σε σύγχρονο κτήριο. Για το Γεντί Κουλέ έχουν γραφεί πολλά τραγούδια της φυλακής και του ρεμπέτικου, ενώ πέρα από τους ποινικούς έγκλειστους έχουν φυλακιστεί πολλοί πολιτικοί κρατούμενοι στη διάρκεια του ελληνικού εμφύλιου πολέμου (1946-1949) και την περίοδο της Δικτατορίας (1967-1974). Το Επταπύργιο, στο οποίο έγιναν αναστηλωτικές εργασίες από το Υπουργείο Πολιτισμού, πρόκειται να στεγάσει διάφορους μουσειακούς χώρους που έχουν σχέση με την ιστορία του μνημείου.